Günümüzde fabrika ziyaretlerinde özellikle makineler ile alakalı sıkça karşımıza çıkan Programlanabilir Mantık Denetleyiciler (Programmable Logic Controller), PLC olarak kısaltılmaktadır. PLC, algılayıcılardan aldığı bilgiyi kendine verilen programa göre işleyen ve sonuçlarını iş elemanlarına aktaran bir mikrobilgisayar sistemidir. Zamanla özellikleri geliştirilerek süreç denetimi, sıcaklık, basınç, nem, hız, makine veya süreç hakkında veri toplama gibi, izleme ve raporlama vb. amaçlarla endüstriyel kontrol alanlarında kullanılabilir hale getirilmiştir.

PLC’lere denetleyeceği sistemin işleyişine uygun programlar yüklenir. PLC programları, giriş bilgilerini milisaniyeler mertebesinde hızla tarayarak buna uygun çıkış bilgilerini gerçek zamanlıya yakın cevap verecek şekilde çalışırlar. Otomatik kontrol sistemleri hız, güvenlik, kullanım esnekliği, ürün kalitesi ve personel sayısı bakımından işletmelere çeşitli avantajlar sağlamaktadır. Aynı zamanda endüstriyel ortamların sahip olduğu zor koşullardan (manyetik alan, büyük sıcaklık farkları, toz vb.) etkilenmeden çalışabilen hazır çözümler olmaları da işletmelere sağladıkları avantajlardan biridir.

Endüstride oldukça fazla kullanım alanı olan PLC’lerin hafızaları ve işlem kapasiteleri karmaşık prosesler karşısında yetersiz kalabilmekte, bu yüzden de gelişen teknoloji ile birlikte daha güçlü yapıya sahip endüstriyel PC’lere geçiş söz konusu olmaktadır. Günümüzde artık Endüstriyel PC olarak imal edilen ve Soft PLC adı verilen PLC’ler mevcuttur.

Soft PLC gömülü bir bilgisayarı, PLC olarak da bilinen tamamen işlevsel ve programlanabilir bir mantık denetleyicisine dönüştürmek için tasarlanmış bir teknolojidir. Bu nedenle Soft PLC’ler güvenilir çalışma, son derece hızlı ve deterministik program tarama süreleri, mükemmel talimatlar, yüksek veri belleği, sınırsız kullanıcı programları ve hepsinden önemlisi, kullanıcıların çok çeşitli girdi/çıktı sistemlerine ve ağlarına bağlanmalarını sağlayan açık bir mimari platform sunarlar.

PLC ve Soft PLC Arasındaki Farklar

  • Soft PLC, kullanıcılar ve geliştiriciler tarafından geliştirilen yüklenebilir işlevleri desteklerken, çoğu tipik PLC desteklemez. Ayrıca Soft PLC’ler, tipik PLC’lerin yanı sıra veri paylaşımı, verileri manipüle etme, uygun işlevselliği uzaktan izleme ve sürdürme amaçlı çok sayıda güçlü işlev sunan gömülü bir web sunucusuna sahiptir. Gömülü bir güvenlik duvarı, güvenli internet bağlantıları ve Ethernet uyumluluğu sağlar.
  • Soft PLC, veri toplama çalışmaları yapma durumunda tipik PLC’ye kıyasla daha uygun maliyetli bir çözümdür. Bunun sebebi genellikle tipik PLC’lerden veri çekmek için ek donanım gerekmesine karşın, bu kabiliyetin Soft PLC’lerde hazır olarak bulunmasıdır.
  • Soft PLC sistemlerinde kullanılan komponentler çok daha fazla sayıda üretilmekte ve farklı imalat markaları ile değiştirilebilmektedir. PLC’lerde kullanılan bileşenler tipik olarak belirli bir üretici veya marka için özel olarak üretilse de bu, tipik PLC’leri çok daha maliyetli hale getirir.
  • Soft PLC’lerin yapılandırılması ve programlanması, PLC’lere kıyasla daha kolaydır. Bir PLC’yi programlamak için, PLC’nin üretimine bağlı olan bir PLC programlama yazılımına ihtiyacımız vardır. PLC’nin marka ve modeline göre farklı programlama dilleri öğrenmemiz gerekir. Soft PLC durumunda ise çok daha kolay konfigürasyon ve güncelleme seçeneği sunulmaktadır.
  • Geleneksel PLC’lerin çoğu, belirli standartlara uymak için gerekli koruma ve güvenlik derecesini karşılamamaktayken, Soft PLC’lerin güvenlik derecesi çok daha yüksektir.
  • Soft PLC’ler, tipik PLC’lerden çok daha güçlüdür. Binlerce girdi/çıktıyı ve daha fazla süreci idare edebilirler.
  • Soft PLC’lerin bakımı ve sorun gidermesi kolaydır çünkü daha kolay bir kullanıcı arayüzüne ve tanılama aracına sahiptirler. Soft PLC’lerde hata ve arızaları teşhis etmek, tipik PLC sistemine göre çok daha kolaydır.
  • Küçük makineler veya sistemler söz konusu olduğunda, küçük PLC’ler çok daha ucuz ve kompakt olduğundan SOFT PLC’ler uygun bir çözüm değildir. Tipik küçük PLC’lerin tercih edildiği çok daha az sayıda girdi/çıktı gerektiren sistemler vardır.

 

PLC’nin programlanması kolay olduğundan insanlar artık sadece yapacakları işi programlayarak makinelere yaptırmaya başladı. Makineler bu işi yaparken neredeyse fabrikaya girmeye bile gerek kalmadı. Bulut depolama denilen depolama yöntemi ile verilerin iletildiği merkeze bağlanarak tüm sistemi tabletlerde ve telefonlarda bile mümkün hale geldi. Teknolojinin bu yönde evrilmesiyle yakın gelecekte Soft PLC’ler oldukça fazla karşımıza çıkmaya başlayacaktır.